महाराष्ट्र शासन आणि वन विभागाने वृक्षलागवडीला अधिक गती देण्याची गरज
विश्व निर्माता प्रेस पोर्टल
६ ऑगस्ट २०२६
मुख्य संपादक : वैभव हराळ
महाराष्ट्रात पर्यावरण संवर्धन, हवामान बदलाचा वाढता परिणाम आणि घटते वनक्षेत्र या पार्श्वभूमीवर राज्यात वृक्षलागवडीला अधिक गती देण्याची गरज व्यक्त होत आहे. महाराष्ट्र शासन आणि वन विभाग दरवर्षी मोठ्या प्रमाणावर वृक्षलागवडीचे उद्दिष्ट निश्चित करत असतात. तसेच २०२६ ते २०३१ या कालावधीत मोठ्या प्रमाणावर वृक्षलागवड करण्याचा महत्त्वाकांक्षी संकल्पही शासनाने जाहीर केला आहे.
राष्ट्रीय वन धोरणानुसार राज्याच्या एकूण भौगोलिक क्षेत्रापैकी सुमारे ३३ टक्के क्षेत्र वनांनी किंवा वृक्षांनी व्यापलेले असणे अपेक्षित आहे. मात्र, हे उद्दिष्ट गाठण्यासाठी सातत्यपूर्ण वृक्षलागवड, रोपांचे संवर्धन आणि विद्यमान वनक्षेत्राचे संरक्षण आवश्यक असल्याचे पर्यावरण अभ्यासकांचे मत आहे.
ग्रामीण भागात काही ठिकाणी बेकायदा वृक्षतोड, जंगल क्षेत्रावर अतिक्रमण आणि वनसंपत्तीचे नुकसान होत असल्याच्या तक्रारी अधूनमधून समोर येत असतात. अशा प्रकरणांवर संबंधित यंत्रणांनी प्रभावी कारवाई करून वनसंवर्धनाला प्राधान्य देण्याची आवश्यकता व्यक्त केली जात आहे.
वृक्षलागवडीमुळे हवेतील कार्बन डायऑक्साइडचे प्रमाण कमी होण्यास मदत होते, ऑक्सिजनचा पुरवठा वाढतो, जैवविविधतेचे संरक्षण होते तसेच पर्जन्यमान, जलसंधारण आणि भूजल पातळी सुधारण्यासही हातभार लागतो. वाढते प्रदूषण आणि ग्लोबल वॉर्मिंगच्या पार्श्वभूमीवर वृक्षलागवड ही काळाची गरज बनली आहे.
महाराष्ट्र शासन, वन विभाग, स्थानिक स्वराज्य संस्था, स्वयंसेवी संस्था आणि नागरिकांनी संयुक्तपणे मोठ्या प्रमाणावर वृक्षलागवड व त्यांचे संवर्धन केल्यास राज्याचे हरित क्षेत्र वाढण्यास मोठी मदत होईल. तसेच वनक्षेत्रातील बेकायदा वृक्षतोड रोखण्यासाठी कठोर अंमलबजावणी आणि जनजागृती मोहिमा राबविण्याची मागणी पर्यावरणप्रेमींमधून होत आहे.
महत्त्वपूर्ण: जंगल खोदकाम थांबवावे. वृक्ष तोडी थांबवणे. वृक्ष लागवड सुरू करावी
चोरी: महाराष्ट्र राज्य सरकारने दिलेले वृक्ष लागवड मधील वृक्षांची चोरी करून रोप वाटीकेत विकणाऱ्यावर गुन्हे तत्काळ दाखल करण्यास सुरूवात करण्यात यावी. तसेच संबंधित अधिकारी यांच्यावर कारवाई करण्यात यावी.
फसवणूक होती कशी: अधिकारी वृक्ष लागवड दिलेले उद्दिष्ट पूर्ण दाखवून. पैसे आटले जातात. तर जळीत वृक्ष दाखवून पैसे लुटतात. जंगल तोडीत वनपाल रात्री किंवा दिवसा असून हि मोठाले वृक्ष चोरी होती.
